Bij de museumspoorlijn STAR in Stadskanaal wordt volop gewerkt aan verduurzaming, en ingezet op accu's. Volgens de museumspoorlijn hoeft niemand bang te zijn dat de historische stoomtreinen verdwijnen. De locomotieven blijven gewoon rijden op water en kolen, maar de stroomvoorziening aan boord zal op accu's draaien.

De afgelopen jaren zette de spoorlijn al meerdere stappen om het energieverbruik terug te dringen. Zo werden op de werkplaats 224 zonnepanelen geplaatst in het kader van het STAR Solar-project, kwamen er hoog-rendement CV-ketels, verbeterde isolatie, ledverlichting, slimme thermostaten en een elektrische boiler.

Vervanging dieselaggregaat

Nu richt de organisatie zich op het vervangen van het dieselaggregaat dat momenteel de rijtuigen onderweg van stroom voorziet. De aggregaat wat in een van de wagens is geplaatst levert elektriciteit voor onder meer verlichting, verwarming en de restauratiewagen tijdens dinerritten. Het systeem moet voorafgaand aan de rit worden gestart en draait vervolgens de hele dag door. Dat zorgt niet alleen voor geluidsoverlast en dieselgeur op het perron, maar ook voor onnodig brandstofverbruik. Daarom werd binnen de werkgroep duurzaamheid gezocht naar een alternatief.

Die zoektocht naar een accu-oplossing bracht de organisatie uiteindelijk bij Viqtory die eveneens in Stadskanaal gevestigd is. Omdat een batterij-installatie voor een rijdende historische trein geen standaardproduct is, werd gekozen voor een uitgebreide praktijktest.

Metingen

Eind maart plaatste Viqtory een tijdelijk accupakket in een wagon van de trein. Het systeem had bewust een ruime capaciteit van 45 kVA en 86 kWh, zodat tijdens verschillende ritten nauwkeurig gemeten kon worden hoeveel stroom daadwerkelijk nodig is.

Tijdens de eerste rit van dit jaar met een Diner-trein, waarbij onder meer een complete keuken van stroom werd voorzien, bleek slechts 31 procent van de accucapaciteit nodig. De piekbelasting lag daarbij op ongeveer 10,6 kW. Tijdens reguliere rijdagen rond Pasen lag het stroomverbruik nog aanzienlijk lager: slechts 8 tot 9 procent van de batterijcapaciteit werd gebruikt, met pieken van 2,3 tot 2,6 kW. Uiteindelijk konden STAR en Viqtory concluderen dat een systeem van minimaal 19,5 kVA en 40 kWh voldoende zou zijn voor de dagelijkse inzet.

Opladen van accu's

Een belangrijk voordeel van het nieuwe systeem is dat de accu's volledig duurzaam kunnen worden opgeladen via de zonnepanelen op de werkplaats. De organisatie onderzoekt nu hoe de financiering voor een definitief accupakket rond kan worden gekregen.

De boodschap van de spoorlijn blijft daarbij duidelijk: de karakteristieke stoomlocomotieven blijven gewoon rijden zoals ze dat al decennialang doen — op kolen en water. De verduurzaming zit vooral in alles eromheen. Dus de nostalgische geur van kolen en stoom blijft behouden zoals het is.

Bron: Museumtrein STAR